ျမန္မာျပည္မွာ မဲစာရင္းေတြနဲ႔ အလုပ္ရႈပ္ေနၾကတဲ့ အခ်ိန္ ငါ့အိမ္ကိုလည္း ၾသဇီ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ ဆီကစာလာတယ္ကြ။ ငါ ဒီလိပ္စာမွာ ေနတယ္ဆိုတာေတြ႔ရေပမယ့္ သူတို႔ရဲ႕ မဲေပးခြင့္ရွိသူ စာရင္းမွာ ငါ့နာမည္မပါတဲ့ အေၾကာင္း၊ ၾသဇီမွာ အသက္ ၁၈ႏွစ္ျပည့္ၿပီးသူတုိင္း ဆႏၵမဲ မေပးမေနရျဖစ္တဲ့အတြက္ မဲေပးခြင့္ရွိသူစာရင္းမွာ နာမည္ထည့္ရမယ့္အေၾကာင္း၊ မဲေပးခြင့္မရွိသူဆိုရင္လည္း ဘာေၾကာင့္ မရွိရသလဲဆိုတာကို ျပန္ေျပာရမယ့္အေၾကာင္း စာေရာက္လာတာပါ။ ငါလည္း သူတို႔ႏုိင္ငံသားမဟုတ္လို႔ မဲေပးခြင့္ ရွိသူမဟုတ္ပါဘူးလို႔ဆိုၿပီး စာျပန္ပို႔ေပးလုိက္တယ္။ ငါတို႔ႏုိင္ငံ မဲစာရင္းရဲ႕ လူနာမည္ ေနရာမွာ “တကၠသိုလ္လမ္း” ျဖစ္ေနတာ၊ အေဖနာမည္နဲ႔ သားနာမည္ တစ္ခုတည္းျဖစ္ေနတာ၊ နာမည္ေတြ ႏွစ္ခုထပ္ေနတာေတြ ျဖစ္ေနတဲ့အခ်ိန္ ဒီမွာေတာ့ စာရင္းမွာ ဒီလူရွိ မရွိကို သိတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္း ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က စာေရာက္လာေရာ။ ၿပီးေတာ့ မဲ မေပးမေနရ စနစ္ျဖစ္တဲ့အတြက္ မဲမေပးဘူးဆိုရင္ ဒဏ္ေၾကး ေဒၚလာ ၂၀ ေဆာင္ရတယ္။ စကၤာပူလည္း တူတူပဲ၊ မဲမေပးမေနရ။ မဲမေပးခဲ့ဘူးဆိုရင္ မဲစာရင္းထဲကေန ကိုယ့္နာမည္ကို ထုတ္လုိက္မွာ ျဖစ္ၿပီး ေနာင္တခ်ိန္ မဲျပန္ေပးခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒဏ္ေၾကး ေဒၚလာ ၅၀ ေပးရမယ္တဲ့။
ငါတို႔ႏုိင္ငံမွာေတာ့ မဲေပးဖို႔ကို မနည္းေဆာ္ၾသေနၾကရတယ္။ မင္း ေျပာသလိုေပါ့ကြာ ဒီမိုကေရစီႏုိင္ငံေတာ္ ႀကီးဆီကို မဲရုံသြားတဲ့ ေျခလွမ္းေတြနဲ႔ စၾကရမယ္ကြ။ အဲဒါမွ ငါတို႔ လုိခ်င္တဲ့ အစိုးရတရပ္ကို ငါတို႔ ေရြးခ်ယ္ႏုိင္မယ္။ အရပ္ထဲမွာ ေျပာေျပာေနတဲ့ ဘယ္အစိုးရတက္တက္ ကုိယ္လုပ္မွ ကိုယ္စားရမယ္ဆိုတဲ့ လူေတြကို တစ္ခုေလာက္ေျပာေပးစမ္းပါကြာ။ တကယ္အစိုးရေကာင္းရင္ ကိုယ္မလုပ္လည္း ကိုယ္စားခြင့္ရွိတယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ ကိုယ္ လုပ္သေလာက္ တကယ္ကို ကိုယ္စားခြင့္ ရွိတယ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းေလး။ ၾသဇီမွာ သူ႔ႏုိင္ငံသားေတြ အလုပ္မရွိဘူးဆိုရင္ အစိုးရက လစဥ္ေထာက္ပံ့ေၾကးေပးတယ္။ ကေလးေမြးထားၿပီး ကေလးကို အေမက ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ဖို႔ အလုပ္မလုပ္ဘူးဆိုရင္ အစိုးရက ေထာက္ပံ့ေၾကးေပးတယ္၊ အသက္ႀကီးလာရင္ ေထာက္ပံ့ေၾကးေပးတယ္၊ ေနမေကာင္းလို႔ ေဆးခန္း၊ ေဆးရုံသြားရင္ ပိုက္ဆံတျပားမွမယူဘူး၊ မသန္မစြမ္းေတြကို ေထာက္ပံ့ေၾကးေပးတယ္။ အဲဒီေထာက္ပံ့ေၾကးက ဒီႏိုင္ငံရဲ႕ ေစ်းႏႈန္းေတြနဲ႔ ယွဥ္ရင္ အမ်ားႀကီးမဟုတ္ေပမယ့္ စားလို႔ ေသာက္လို႔ေတာ့ ျဖစ္တဲ့ အေနအထားေပါ့ကြာ။ ငါလည္း စပ္စပ္စုစု သူတို႔ရဲ႕ website မွာ အလုပ္မရွိသူေတြကို ဘယ္ေလာက္ေပးလည္း သိခ်င္လို႔ သြားၾကည့္ေတာ့ ႏွစ္ပတ္ကို ၅၄၁ ေဒၚလာေပးတယ္တဲ့၊ မိန္းမကပါ အလုပ္မရွိရင္ ေနာက္ထပ္ ၅၄၁ေဒၚလာ၊ ႏွစ္ေယာက္ေပါင္း ၁၀၈၂ ေဒၚလာ၊ တစ္လဆိုရင္ ၂၁၆၄ ေဒၚလာ အလကားေပးၿပီး အစိုးရက ေကၽြးထားတယ္။ ဟ ေကာင္းလွခ်ည့္လား ငါ့ေကာင္ရ ဒါဆို အားလံုး အလုပ္မလုပ္ပဲ ထုိင္စားေနၾကမွာေပါ့လို႔ ေတြးေနၿပီမဟုတ္လား။ အဲေလာက္ေတာ့ မလြယ္ဘူး သူငယ္ခ်င္း၊
အလုပ္မရွိလို႔ အစိုးရက ပိုက္ဆံေပးရၿပီဆိုတာနဲ႔ CentreLink ဆိုတဲ့ အစုိးရအဖြဲ႔အစည္း(ငါတို႔ဆီမွာဆိုရင္ေတာ့ လူမႈ႔ဖူလံုေရးလိုေနမွာေပါ့)က အလုပ္အတင္းရွာေပးတယ္။ အင္တာဗ်ဴးေတြ သြားခုိင္းတယ္၊ တကယ္ကို အလုပ္က မရတဲ့ လူေတြကိုမွ အစိုးရက ပိုက္ဆံေပးတာကြ။ အဲဒါမွ အလုပ္မရေသးရင္ သင္တန္းေတြ ငါ့အရင္စာမွာတုန္းက ပါတဲ့ TAFE လို ေက်ာင္းေတြကို အစုိးရစားရိတ္နဲ႔ အတင္းတက္ခုိင္းတယ္။ ေက်ာင္းၿပီးရင္ အလုပ္အတင္းရွာေပးျပန္တယ္။
အလုပ္ရသြားရင္ေတာ့ Qualification မရွိတဲ့ သူက အနိမ့္ဆံုး လစာ တနာရီကို ၁၅ေဒၚလာေလာက္ ရၿပီး တစ္ပတ္ကို ၄၀ နာရီ နဲ႔ တြက္ရင္ တစ္လကို ေဒၚလာ၂၄၀၀ ေလာက္ရတယ္။ Certificate ေတြ ဘြဲ႔ေတြ ရထားတဲ့ လူ၊ လုပ္ငန္းအေတြ႔အႀကံဳလည္း ရွိတဲ့လူ ဆိုရင္ေတာ့ တစ္လကို ေဒၚလာ ၄၊ ၅ ေထာင္ ေျပးမလြတ္ဘူးေပါ့ကြာ။ ဒီမွာ အလုပ္လုပ္သူတုိင္း အိမ္နဲ႔ကား ၀ယ္ႏုိင္ၾကေတာ့ အိမ္ေတြကားေတြ ရွိတဲ့သူက သူေဌးမဟုတ္ဘူး၊ ဇိမ္ခံကားအိမ္ (Caraven) ေတြ ဇိမ္ခံရြက္ေလွ၊ သေဘၤာေတြ ၀ယ္ႏုိင္တဲ့လူကမွ တကယ္ခ်မ္းသာတာ။ ဟ လခေတြက ေကာင္းလွ ခ်ည့္လားလို႔ မင္းေတြးေနျပန္သလား။ ေအး လခေကာင္းေပမယ့္ အစိုးရက လခမ်ားရင္ မ်ားသလို Tax ကိုလည္း ၁၉% ကေန ၄၅% ေလာက္ထိ လခ အနည္းအမ်ားေပၚမူတည္ၿပီး ျပန္ႏႈတ္ထားေလရဲ႕။ ၿပီးေတာ့ ေစာေစာက အလုပ္မရွိတဲ့လူေတြကို ျပန္ေပးေပါ့ကြာ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ငါေျပာတာေပါ့ ဘယ္အစိုးရ တက္တက္ ကိုယ္လုပ္မွ ကိုယ္စားရမယ္ဆိုတာထက္၊ ကိုယ္မလုပ္ပဲ ကိုယ္စားႏုိင္သလို ကိုယ္လုပ္သေလာက္ တန္ရာ တန္ရာ ကိုယ္စားႏုိင္ဖို႔လည္း လိုေသးတယ္ကြ။ မင္းစဥ္းစားၾကည့္ကြာ ဒီမွာလည္း လူတစ္ေယာက္ တစ္ပတ္ကို နာရီေလးဆယ္ေလာက္လုပ္ရတာပဲ ငါတို႔ဆီမွာလည္း နာရီေလးဆယ္လုပ္ၾကတာပဲ၊ ဒါေပမယ့္ ဘာလို႔ ဒီကလူေတြက အိမ္နဲ႔ ကားနဲ႔ သက္ေတာင့္သက္သာေနႏုိင္ၿပီး ငါတို႔ဆီမွာ လူေတြ ဒုကၡေရာက္ေနသလဲ။ ကိုယ္လုပ္သေလာက္ ကိုယ္မစားရလို႔ေပါ့ကြာ။ အဲဒီေတာ့ ကိုယ္လုပ္သေလာက္ ကိုယ္စားခြင့္ ရွိတဲ့ စနစ္တစ္ခု အစုိးရတစ္ရပ္ကို ေဖာ္ေဆာင္ဖို႔က ငါတို႔ေတြ အားလံုးရဲ႕ တာ၀န္ပဲမဟုတ္လား။ ေဟာ ေျပာရင္းနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးေတြ ပါလာျပန္ၿပီ။
ဟုတ္တယ္သူငယ္ခ်င္း ငါတို႔ဆီမွာ လူေတြက ႏုိင္ငံေရး စိတ္မ၀င္စားဘူး။ ရႈပ္ရႈပ္ရွက္ရွက္ေတြဆိုၿပီး ထင္ၾကတယ္။ အမွန္အတုိင္းေျပာရရင္ ႏုိင္ငံေရးကို စိတ္မ၀င္စားေပမယ့္ အဲဒီႏုိင္ငံေရးဆိုတာႀကီးက ငါတို႔ လမ္းေတြကို က်ပ္ေစတယ္၊ ငါတို႔ မီးေတြကို ပ်က္ေစတယ္၊ ငါတို႔မ်ဳိးဆက္ေတြရဲ႕ ပညာေရးကို ရပ္ေစတယ္၊ ငါတို႔ တိုင္းျပည္ႀကီးကို ဖ်က္ေနတယ္ ဆိုတာကိုေတာ့ လူတုိင္း သိၾကဖို႔လိုမယ္ကြာ။ ကဲ ဒါဆို ဘယ္ႏုိင္ငံေရးကို သိဖို႔လိုမလဲ လို႔ေမးမလား။ ရွင္းရွင္းေလးပဲ ေျပာရရင္ အနည္းဆံုးေတာ့ ကိုယ့္ကို အုပ္ခ်ဳပ္မယ့္ စနစ္၊ ကိုယ့္ကို အုပ္ခ်ဳပ္မယ့္ အစုိးရကိုေတာ့ သိဖို႔လုိတယ္ကြ။ အုပ္ခ်ဳပ္မယ့္စနစ္ဆိုေတာ့ ေလာေလာဆယ္ ေျပာရရင္ ငါတို႔အားလံုး လိုခ်င္ေနတဲ့ ဒီမိုကေရစီေပါ့။ ဟိုးတေလာက ငါတို႔ႏုိင္ငံရဲ႕ စစ္တမ္းတစ္ခုမွာ ဒီမိုကေရစီဆိုတာ ဘာလဲလို႔ ေမးေတာ့ ၉၀%ေလာက္က လြတ္လပ္ေရးလို႔ ေျဖၾကတယ္တဲ့။ အဲဒီမွာကတည္းက စလြဲတာပဲ။ ဒီမိုကေရစီဆိုတာ အဲဒီလြတ္လပ္ေရးဆိုတာထက္ကို အမ်ားႀကီးက်ယ္ျပန္႔ေၾကာင္း သိႏုိင္ဖို႔ အတြက္ Wiki လုပ္ၾကည့္တဲ့အခါ ဒီမိုကေရစီဆိုတာ ဂရိဘာသာစကား Demos=People, Kratos=Power တို႔ေပါင္းစပ္ထားတဲ့ “Demokratia” ဆိုတဲ့ စကားလံုး ကလာတာျဖစ္တယ္။ တနည္းအားျဖင့္ People Power ၊ ျမန္မာလိုဆိုရင္ေတာ့ ျပည္သူ႔အာဏာစနစ္ေပါ့။ အဲဒီ ဂရိစကားလံုးကို လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅၀၀ ေက်ာ္ ဒီမိုကေရစီကို က်င့္သံုးခဲ့တဲ့ အခ်ိန္ကတည္းက စတင္သံုးစြဲလာတာဆိုေတာ့ ငါတို႔က အခုထက္ထိ ဒီမိုကေရစီစနစ္မသံုးစြဲႏုိင္ေသးဘူးဆိုေတာ့ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅၀၀ ေလာက္ ေနာက္က်ေနၿပီပဲ ေျပာရမလား။ ဆက္ဖတ္ၾကည့္ေတာ့ “ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို ဘယ္လို အဓိပၸါယ္ဖြင့္တယ္ဆိုတာ တိတိက်က်မရွိၾကေပမယ့္ တရားသျဖင့္ တန္းတူညီျခင္း၊ ႏုိင္ငံေရးအရ လြတ္လပ္ခြင့္ရျခင္း၊ တရားဥပေဒ စိုးမိုးျခင္း စတဲ့ အခ်က္ေတြကေတာ့ အရမ္းအေရးႀကီးတယ္”လို႔ ေရးထားတာ ေတြ႔ရတယ္။
ကဲ အဲဒီကေန ဆက္စပ္ၿပီးေတြးေတာ့ ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို က်င့္သံုးမယ္ဆိုတဲ့ အစိုးရတစ္ရပ္ဟာ အနည္းဆံုးေတာ့ အဲဒီအခ်က္သံုးခ်က္နဲ႔ ကိုက္ညီမွ ရလိမ့္မယ္ဆိုတာကို ငါတို႔ သိရလိမ့္မယ္။ အသစ္တက္မယ့္ အစိုးရကို ေ၀ဖန္သံုးသပ္ခ်က္ေတြ အမ်ားႀကီးမလုပ္ႏုိင္ေသးေပမယ့္ အခု လက္ရွိအစိုးရကို ငါတို႔ သံုးသပ္ၾကည့္ရေအာင္ပါ။ တရားသျဖင့္ တန္းတူညီျခင္းဆိုတဲ့ေနရာမွာ နီးစပ္ရာအသုိင္းအ၀ုိင္းနဲ႔ ပတ္သက္ရာပတ္သက္ေၾကာင္းေတြကသာ အခြင့္ထူးခံျဖစ္ေနတဲ့ အစိုးရတစ္ရပ္၊ ႏုိင္ငံေရးအရ လြတ္လပ္ခြင့္ရျခင္း ဆိုတဲ့ ေနရာမွာ ပညာေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ ဆႏၵျပေက်ာင္းသားေတြကို ေထာင္သြင္းအက်ဥ္းခ်တဲ့ အစိုးရတစ္ရပ္၊ တရားဥပေဒစိုးမုိးျခင္းကေတာ့ အေထြအထူးေျပာေနစရာေတာင္ မလိုတဲ့ အစိုးရတစ္ရပ္ကို ငါတို႔ လက္မခံသင့္ေၾကာင္းေလာက္ ႏုိင္ငံေရးကိုေတာ့ ငါတို႔ သိၾကရလိမ့္မယ္ သူငယ္ခ်င္း။ စာလည္း ရွည္ၿပီ ေရြးေကာက္ပြဲလည္း နီးလာၿပီဆိုေတာ့ ဘယ္အစိုးရတက္တက္မဟုတ္ပဲ၊ ကိုယ္လုိခ်င္တဲ့ အစုိးရတက္ဖို႔၊ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးအေျခခံေလာက္ေတာ့ သိဖို႔၊ အဲဒါမွ ငါတို႔ရဲ႕ လူေနမႈအဆင့္အတန္းေတြ ျမင့္တက္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာဖို႔ ဆိုတာေတြကေတာ့ မင္းတို႔ ငါတို႔ ျပည္သူေတြ အားလံုးရဲ႕ တာ၀န္ပဲမဟုတ္ပါလား သူငယ္ခ်င္းရာ. ။
မင္းရဲ႕ သူငယ္ခ်င္း
စည္သူ(သံလြင္)
